Điện mặt trời mái nhà tự tiêu thụ đang được thúc đẩy phát triển tại Việt Nam. Ngày 29/9/2026, Bộ Công Thương tổ chức hội nghị đẩy mạnh phát triển mô hình này trên toàn quốc. Trọng tâm là hướng dẫn chính sách, tháo gỡ vướng mắc và hỗ trợ tổ chức, cá nhân triển khai. Các địa phương cần rà soát khả năng lắp đặt tại công sở, trường học và bệnh viện công. Việc triển khai cần phù hợp với đặc điểm phụ tải và hiện trạng lưới điện tại khu vực. Đồng thời, ngành Điện phối hợp hướng dẫn thủ tục, hỗ trợ kỹ thuật và đấu nối cho các công trình.

1. Điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ là gì?

Hệ thống điện mặt trời mái nhà tự tiêu thụ sử dụng tấm quang điện lắp trên mái công trình. Điện tạo ra phục vụ chính nhu cầu của tổ chức, cá nhân tại địa điểm sử dụng điện. Mô hình này có thể triển khai tại nhà ở, nhà xưởng, công sở và các công trình phù hợp.

Hệ thống có đấu nối vẫn có thể nhận điện lưới để bổ sung phần điện còn thiếu. Để tận dụng tốt nguồn phát, công suất lắp đặt cần phù hợp với phụ tải và giờ sử dụng. Chẳng hạn, công trình dùng nhiều điện ban ngày có thể tận dụng trực tiếp nguồn điện mặt trời. Việc bán điện dư, nếu có, phải đáp ứng các điều kiện theo quy định.

Tấm quang điện lắp trên mái nhà dân tại Sơn La

2. Chính sách thúc đẩy phát triển điện mặt trời mái nhà

Nghị định 58/2025/NĐ-CP quy định cơ chế phát triển điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ. Nghị định 243/2026/NĐ-CP ngày 26/6/2026 sửa đổi, bổ sung một số nội dung của nghị định này. Những thay đổi bao gồm phạm vi lắp đặt, thủ tục phát triển và cơ chế mua bán điện dư. Thủ tục thực hiện phụ thuộc vào cấp điện áp đấu nối và phương án bán điện dư.

Chỉ thị 10/CT-TTg ngày 30/3/2026 thúc đẩy tiết kiệm điện và phát triển điện mặt trời mái nhà. Để thực hiện, địa phương cần xây dựng kế hoạch và rà soát công trình thuộc phạm vi quản lý. Tại hội nghị ngày 29/9/2026, Bộ Công Thương nhấn mạnh nhóm công sở, trường học và bệnh viện công. Các địa phương phấn đấu hoàn thành mục tiêu lắp đặt cho nhóm công trình này trước ngày 31/3/2027.

Hội nghị thúc đẩy phát triển điện mặt trời mái nhà tự tiêu thụ

3. Kết quả phát triển điện mặt trời mái nhà năm 2026

Theo EVN, đến hết tháng 8/2026, cả nước có 134.410 hệ thống điện mặt trời mái nhà. Tổng công suất lắp đặt đạt trên 11.450 MWp. Trong đó, 31.957 hệ thống được phát triển theo các Nghị định 58/2025/NĐ-CP và 243/2026/NĐ-CP, với công suất 1.947 MWp. Đến tháng 8/2026, trụ sở các đơn vị trực thuộc EVN có 1.221 hệ thống, tổng công suất 60,6 MW. Trong năm 2026, các đơn vị có kế hoạch lắp đặt thêm 285 hệ thống, tổng công suất 69,5 MW.

Tại hội nghị ngày 29/9/2026, Tổng công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC) báo cáo kết quả phát triển. Đơn vị đã phát triển thêm 709 MW trong năm 2026, đạt khoảng 104% kế hoạch 680 MW. Tổng công suất phát triển mới giai đoạn 2025–2026 của EVNNPC đạt 1.032 MW theo báo cáo. Đơn vị giao chỉ tiêu cho các công ty điện lực và gắn kết quả với trách nhiệm quản lý. Một số địa phương phối hợp hướng dẫn, tạo điều kiện cho người dân và doanh nghiệp lắp đặt.

Công trình điện mặt trời áp mái của gia đình anh Nguyễn Văn Thạch (phường Thành Sen, Hà Tĩnh)

4. Tháo gỡ khó khăn về vốn và thủ tục triển khai

Vốn đầu tư là một trong những vướng mắc khi triển khai điện mặt trời mái nhà tự tiêu thụ. Tại Bắc Ninh, doanh nghiệp còn gặp khó trong lựa chọn phương án đầu tư và bố trí nguồn vốn. Một số cơ sở y tế cũng cần thêm kinh phí và thời gian hoàn thiện thủ tục liên quan. Địa phương cho biết sẽ tiếp tục hướng dẫn người dân tiếp cận chính sách hỗ trợ lắp đặt. EVN đề xuất nghiên cứu cơ chế hỗ trợ tiếp cận nguồn vốn, trong đó có tín dụng xanh.

Về thủ tục, các đơn vị cần công khai hướng dẫn để khách hàng chuẩn bị hồ sơ phù hợp. Tổng công ty Điện lực miền Nam (EVNSPC) công khai hướng dẫn về hồ sơ, thủ tục và kỹ thuật. EVNNPC đề xuất kết nối cổng dịch vụ công với đơn vị điện lực trực tiếp phục vụ khách hàng. Đề xuất này nhằm rút ngắn thời gian phối hợp và kịp thời xem xét điều kiện kỹ thuật. EVN đề nghị các địa phương giao Sở Công Thương làm đầu mối hướng dẫn và xử lý vướng mắc.

5. Phối hợp đấu nối và đáp ứng điều kiện kỹ thuật

Với hệ thống đấu nối lưới, chủ đầu tư nên trao đổi với điện lực từ giai đoạn khảo sát. Công suất lắp đặt cần gắn với phụ tải thực tế và khả năng tiếp nhận của lưới điện. Việc khảo sát cũng cần đánh giá kết cấu mái và hiện trạng hệ thống điện tại công trình. Phương án bảo vệ cần tính đến quá dòng, chạm đất và sự cố mất nguồn điện lưới. Bảo vệ chống vận hành cô lập phải ngăn hệ thống cấp điện vào lưới công cộng đã mất nguồn.

Tại công trình có trạm biến áp riêng, đơn vị thiết kế cần đánh giá các chế độ vận hành. Điện mặt trời cấp cho phụ tải tại chỗ có thể giảm công suất nhận qua máy biến áp. Khi công suất phát vượt phụ tải, thiết kế cần xét khả năng truyền ngược công suất về lưới. Cần kiểm tra công suất biểu kiến lớn nhất qua máy biến áp và khả năng mang tải của cáp. Phương án kiểm soát công suất phát cần phù hợp với điều kiện đấu nối và xử lý điện dư. Việc tận dụng thiết bị hiện hữu hoặc nâng cấp cần dựa trên kết quả tính toán cụ thể.

6. Đồng hành cùng các dự án năng lượng toàn cầu

MBT tiếp tục đầu tư mạnh mẽ vào công nghệ, mở rộng năng lực sản xuất và nâng cao tiêu chuẩn chất lượng nhằm mang đến các giải pháp điện năng an toàn, bền bỉ và hiệu quả cho các dự án trong nước và trên toàn thế giới.

Với hơn 17 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực máy biến áp và thiết bị điện, MBT hiện cung cấp:

• Máy biến áp dầu
• Máy biến áp khô nhựa đúc
• Trạm KIOSK
• Trạm SKID
• Tủ bảng điện và giải pháp năng lượng

Sản phẩm MBT đã được xuất khẩu tới hơn 30 quốc gia trên thế giới, bao gồm Châu Âu, Australia, Nhật Bản và nhiều thị trường yêu cầu tiêu chuẩn kỹ thuật cao.

Đặc biệt, dòng máy biến áp khô MBT đạt chứng nhận KEMA với cấp phân loại C4 – E4 – F1 theo IEC 60076-11, đáp ứng yêu cầu cao về an toàn, môi trường và vận hành trong điều kiện khắc nghiệt.

⭐️ Quý khách hàng có nhu cầu tư vấn, vui lòng liên hệ:
CÔNG TY CỔ PHẦN THIẾT BỊ ĐIỆN MBT
🌍 Website: https://mbt.com.vn/
📧 Email: info@mbt.vn
☎️ Hotline 24/7: 0913 006 538
🏭 Địa chỉ: Điểm CN Sông Cùng, Đan Phượng, Hà Nội, Việt Nam